De minister van Justitie en Veiligheid zegt de Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Dittrich (D66) en Marquart Scholtz (BBB), toe op basis van monitoring door de IND in hoeverre slachtoffers van ernstige benadeling tussen bestaande regelingen voor opvang, bescherming en verblijf in vallen, te beoordelen of aanvullende maatregelen nodig zijn, en de Eerste Kamer hierover te informeren bij de invoeringstoets (voorzien 1 jaar na inwerkingtreding van het wetsvoorstel).
| Nummer | T04301 |
|---|---|
| Status | openstaand |
| Datum toezegging | 22 september 2026 |
| Deadline | 1 juli 2027 |
| Verantwoordelijke(n) | Minister van Justitie en Veiligheid |
| Kamerleden | mr. B.O. Dittrich (D66) mr. H.A. Marquart Scholtz (BBB) |
| Commissie | commissie voor Justitie en Veiligheid (J&V) |
| Soort activiteit | Plenaire vergadering |
| Categorie | overig |
| Onderwerpen | ernstige benadeling invoeringstoets slachtoffers |
| Kamerstukken | Wet modernisering en uitbreiding strafbaarstelling mensenhandel (36.547) |
Handelingen I 2026/2027, nr. 1, item 3, p. 2.
De heer Dittrich (D66):
(…)
Dakloosheid is nu al een groeiend probleem en uit onderzoek blijkt dat veel daklozen arbeidsmigranten waren die hun werk, hun huisvesting en hun inkomen verloren. Daarom is het van groot belang dat de minister bij de invoering van deze wet voorkomt dat in de praktijk nieuwe problemen gaan ontstaan doordat mensen tussen wal en schip vallen. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de aanpak van mensenhandel en in het verlenen van hulp en opvang, uiteraard binnen de verantwoordelijkheden die bij de gemeenten zijn belegd. Daarom is het van groot belang dat gemeenten en maatschappelijke organisaties tijdig worden betrokken bij de uitwerking en de uitvoering van de wet en dat ook vooraf duidelijk is wat van hen wordt verwacht. Daarom is er regie nodig vanuit het Rijk om vol- doende opvang en ondersteuning mogelijk te maken. Daar hoort natuurlijk ook adequate financiering bij, volgens de geldende regelgeving. Wil de minister ons toezeggen te voorzien in een landelijk en duidelijk beschermingskader voor slachtoffers van ernstige benadeling, daarbij de vinger aan de pols te houden en bij de invoeringstoets daarop terug te komen?
Handelingen I 2026/2027, nr. 1, item 3, p. 3.
De heer Marquart Scholtz (BBB):
(…)
Niet alleen de daders mogen niet tussen wal en schip kunnen vallen; ook slachtoffers van ernstige benadeling verdienen aandacht, nu ze niet zonder meer dezelfde bescherming en voorzieningen krijgen als de slachtoffers van mensenhandel. De vorige spreker refereerde hier al aan en heeft hier behartenswaardige dingen over gezegd. Zo meldt de Vereniging van Nederlandse Gemeenten dat onduidelijk is of van de gemeenten wordt verwacht dat ze voor deze groep lokaal nieuwe opvangcapaciteit gaan organiseren. Immers, wanneer slachtoffers van ernstige benadeling geen recht hebben op bestaande voorzieningen, kunnen ze ook niet automatisch terecht in gemeentelijke opvangvoorzieningen, waaronder de gespecialiseerde opvang voor slachtoffers van mensenhandel. Daardoor ontstaat het risico dat ze op straat belanden, met alle gevolgen van dien. Wil de minister daarom maatregelen nemen om te voorkomen dat in de praktijk nieuwe problemen ontstaan doordat slachtoffers tussen wal en schip vallen?
Handelingen I 2026/2027, nr. 1, item 3, p. 9.
Minister Van Weel:
(…)
Dat brengt mij bij mijn laatste blokje: de uitvoering, inclusief de bescherming van slachtoffers. Er werd gevraagd of ik een landelijk en duidelijk beschermingskader voor slachtoffers van ernstige benadeling wil opzetten, hierbij vinger aan de pols wil houden en er bij de invoeringstoets op terug wil komen. Ik hoor uw zorg als het gaat om de voorzieningen voor slachtoffers van ernstige benadeling en ook de potentiële gevolgen voor gemeenten. Derdelanders die slachtoffer zijn van ernstige benadeling kunnen straks onder de daarvoor geldende voorwaarden een tijdelijke verblijfsvergunning voor ernstige benadeling aanvragen. Aan deze regeling is geen aparte bedenktijd verbonden. Op basis van die verblijfsvergunning hebben deze slachtoffers toegang tot voorzieningen. Als er ook maar de geringste aanwijzing is voor mensenhandel, kan het slachtoffer gebruikmaken van de bestaande mensenhandelprocedure. Het slachtoffer krijgt dan bedenktijd en kan gedurende deze periode beslissen of hij of zij aangifte wil doen. Tijdens de bedenktijd kan het slachtoffer gebruikmaken van de daaraan gekoppelde voorzieningen, waaronder de landelijke categorale opvang slachtoffers mensenhandel. Zowel bij ernstige benadeling als bij mensenhandel kan, onder de daarvoor gelden voorwaarden, voortgezet verblijf aan de orde zijn als het strafproces langer dan drie jaar duurt. EU-burgers die voldoen aan de voorwaarden voor verblijf op grond van het Unierecht hebben rechtmatig verblijf en kunnen dus ook gebruikmaken van de voorzieningen die voor hen beschikbaar zijn, maar bij de uitwerking van de regelingen is ook naar voren gekomen dat het EU-verblijfsrecht van een EU-burger in bepaalde situaties kan worden beëindigd, bijvoorbeeld wanneer niet langer aan de voorwaarden voor verblijf wordt voldaan. Op dit moment is nog niet duidelijk hoe groot deze groep in de praktijk zal zijn en welke knelpunten zich hierbij mogelijk voordoen. Daarom wordt door de IND gemonitord hoe groot deze groep is en in hoeverre deze slachtoffers, ondanks de bestaande mogelijkheden voor opvang, bescherming en verblijf op andere gronden, tussen de bestaande regelingen in zouden kunnen vallen. Op basis van die monitoring zullen we beoordelen of er aanvullende maatregelen nodig zijn. Daar kom ik op terug, zeg ik tegen beide heren, bij de invoeringstoets.
Brondocumenten
-
behandeling Verslag EK 2026/2027, nr. 1, item 3
-
22 september 2026
toezegging gedaan